::news{"type":"see-also","item":"30212"}

Co dokładnie zawiera Masterplan opracowany dla Gminy Świecie, jakie kierunki rozwoju przewiduje i na czym opiera się potencjał turystyczny tego miejsca?

— Masterplan dla terenów zamkowych dla Świecia to nie tylko dokument planistyczno-architektoniczny. To kulturowa i architektoniczna deklaracja: miasto, którego tożsamość przez dekady kształtowała produkcja i przemysł, zaczyna inwestować w coś mniej uchwytnego, ale trwalszego – jakość życia. Strategia oparta jest na czterech fundamentach: rewitalizacji Zamku Krzyżackiego, nadaniu mu funkcji kulturowo-edukacyjnych, zintegrowaniu go z doliną Wisły oraz odzyskaniu jego fizycznych i symbolicznych powiązań z centrum miasta. 

Plan wskazuje na potrzebę zmiany logiki patrzenia: zamek nie jako osobna atrakcja, ale jako centralny punkt krajobrazu społecznego, kulturalnego i przyrodniczego. Potencjał turystyczny opiera się na umiejętności opowiedzenia historii miejsca – historii, w której natura, człowiek i kultura współistnieją. Świecie dąży do poszerzenia swojej struktury o przemysły czasu wolnego i turystyki jakościowej. Społecznie: chce odzyskać zaniedbane przestrzenie i przekształcić je w oś integracji lokalnej, którą programowo spinać będzie Centrum Kultury w Świeciu jako operator działań edukacyjnych, kulturalnych i społecznych.

Mieszkańcy i lokalni miłośnicy turystyki i historii wiedzą, że ogromny potencjał mają również pobliskie tereny Czarcich Gór. Czy one również zostały uwzględnione w Masterplanie?

— Czarcie Góry nie znalazły się na marginesie. W strategii zostały włączone jako część większej narracji: dolina Wisły jako oś ekologiczna i kulturowa. To nie są tylko „tereny zielone” – to żywe zaplecze miasta. Plan zakłada powiązanie terenów zamkowych (zakres opracowania) z obszarem zarządzanym przez Zespół Parków Krajobrazowych nad Dolną Wisłą. Połączenia te mają charakter nie tylko funkcjonalny – poprzez system ścieżek, tras rowerowych oraz powiązań z terenami rekreacyjnymi doliny Wisły – lecz także operacyjny. Oznacza to możliwość współpracy przy programach edukacji przyrodniczej, interpretacji krajobrazu, działaniach na rzecz bioróżnorodności oraz wspólnym rozwijaniu oferty turystyki przyrodniczej.

Czy w Masterplanie pojawiła się kładka z ul. Nadbrzeżnej prowadząca bezpośrednio do zamku?

— Tak. Kładka pieszo–rowerowa została zaplanowana na przedłużeniu ul. Parowej jako najkrótsze, bezpieczne i intuicyjne połączenie zamku z Rynkiem. Poprowadzona po koronie wałów przeciwpowodziowych, pozostanie dostępna niezależnie od poziomu wody we Wdzie. W projekcie przewidziano punkty widokowe i poszerzenia – to nie tylko infrastruktura, ale też nowa przestrzeń pobytu.

Jej zadaniem jest zszycie układu miasta z przestrzenią nadrzeczną i zamkiem. Dziś fizycznie bliskie, funkcjonalnie są odseparowane – ta kładka ma to zmienić. Skróci dystans, przywróci ciągłość, ożywi martwe strefy. To realna zmiana w logice codziennego poruszania się – dla pieszych, rowerzystów, mieszkańców.

Ale to także znak: Świecie wraca nad wodę. Historia zatoczyła koło – tam, gdzie natura kiedyś wypchnęła miasto, teraz staje się jego sojusznikiem. Kładka działa jak portal – prowadzi nie tyle do przeszłości, co do nowej opowieści o miejscu, które nie zamyka się w historii, tylko otwiera na przyszłość.

Latem przy zamku pojawia się wiele kamperów. Czy Masterplan przewiduje stworzenie w pobliżu zamku gminnego kempingu?

— Tak – ale bez efektu festiwalowej tymczasowości. Masterplan zakłada kameralne, zrównoważone rozwiązanie: niewielkie pole namiotowe lub kamperowe z niezbędnym zapleczem, zaprojektowane tak, by wpisywało się w krajobraz, a nie go dominowało. To odpowiedź na realną potrzebę: ruch kamperowy wzdłuż Wisły rośnie, a Świecie może z tego czerpać korzyści – pod warunkiem, że zrobi to z głową. 

Dolina Wisły to korytarz ekologiczny rangi europejskiej. Czy znaczenie przyrodnicze okolicy zamku zostało podkreślone w Masterplanie?

— Zdecydowanie tak. Przyroda nie została potraktowana jako tło – jest równorzędnym gospodarzem całego założenia. Masterplan zakłada utworzenie parku starorzecza jako przestrzeni edukacyjnej, rekreacyjnej i krajobrazowej, która nie tylko chroni ekosystem doliny Wisły, ale też udostępnia go w sposób kontrolowany i atrakcyjny dla mieszkańców.

Ekologia i dziedzictwo spotykają się tu na równych prawach. Zamek – historycznie dominujący – staje się częścią większego systemu: krajobrazowo-przyrodniczego organizmu, który łączy ochronę bioróżnorodności z nową jakością życia miejskiego. Plan zakłada utrzymanie i wzmacnianie istniejących siedlisk, działania na rzecz retencji, oraz integrację tras spacerowych i edukacyjnych z obszarami Natura 2000.

Po drugiej stronie Wdy, wzdłuż ul. Nadbrzeżnej, projekt przewiduje nowe punkty widokowe w formie wysuniętych, drewnianych platform. Mają one nie tylko eksponować panoramę zamku i doliny, ale też tworzyć sieć przyjaznych przestrzeni wypoczynku. Całość spina logika: przyroda nie jest barierą – jest partnerem. A miasto zyskuje nową oś – zieloną, otwartą, codzienną.

Czy w projekcie pojawiają się również elementy rekreacyjne dla Mieszkańców?

— To jeden z ważniejszych komponentów. Zamek ma przestać być „turystyczny” w tym negatywnym sensie – że istnieje tylko dla przejezdnych. W koncepcji ma stać się zielonym salonem miasta: miejscem codziennych spacerów, spotkań, działań sąsiedzkich i wydarzeń plenerowych, ośrodkiem kulturalnym z historyczną duszą.

Mówimy o miejskim mikroklimacie społecznym: łąki kwietne, sad społeczny, punkty widokowe, ścieżki spacerowe z myślą o rodzinach, młodzieży i seniorach. Dla mieszkańców oznacza to nie tylko wzrost jakości życia, ale również nową przestrzeń tożsamościową – miejsce, w którym można być „u siebie”, nawet będąc w miejscu historycznym.

To przesunięcie ciężaru: zamek z obiektu zwiedzanego staje się miejscem zamieszkiwanym mentalnie. Dla miasta – to strategia odbudowy tkanki miejskiej poprzez kulturę i krajobraz.