materiały partnera
Liczy się przeznaczenie klucza, sposób otwierania drzwi i to, czy osoba działająca pod presją rzeczywiście będzie mogła skorzystać z zabezpieczenia.
To najważniejsze rozróżnienie. Polskie przepisy przeciwpożarowe zabraniają zamykania drzwi ewakuacyjnych w sposób uniemożliwiający ich natychmiastowe użycie podczas pożaru lub innego zagrożenia. Państwowa Straż Pożarna wyjaśnia, że od strony ewakuacji drzwi muszą dać się otworzyć bez wykonywania dodatkowych czynności. Rozbijanie osłony i szukanie klucza nie spełnia tego warunku.
Dlatego kasetka z kluczem nie jest automatycznym sposobem na zalegalizowanie drzwi, które można otworzyć wyłącznie kluczem. W obiektach, w których wymagane jest natychmiastowe wyjście, stosuje się odpowiednie rozwiązania umożliwiające otwieranie od wewnątrz, dostosowane do charakteru budynku i użytkowników.
Inaczej wygląda sytuacja z kluczem przeznaczonym do awaryjnego dostępu dla upoważnionych osób. Takie wyposażenie pomaga obsłudze, o ile nie warunkuje opuszczenia zagrożonej strefy.
W praktyce klucz awaryjny może służyć do otwarcia pomieszczenia technicznego, zamkniętej szafki z wyposażeniem lub drzwi, do których dostęp na co dzień jest ograniczony. To, czy potrzebna jest kasetka, zależy od procedur i uprawnień osób korzystających z klucza.
Wyobraźmy sobie magazyn z oddzielnym pomieszczeniem instalacyjnym. Podczas awarii osoba odpowiedzialna za obsługę musi szybko uzyskać dostęp do urządzenia, lecz na co dzień wejście pozostaje zamknięte. Stałe, opisane miejsce przechowywania jest wtedy bardziej przewidywalne niż szukanie klucza w kilku biurkach.
Przed montażem dobrze jest rozstrzygnąć, czy klucz służy do ewakuacji ludzi, do czynności technicznych, czy do interwencji służb. Od tej odpowiedzi zależy zarówno umiejscowienie kasetki, jak i sposób zarządzania dostępem do niej.
Skrzynka zamontowana przy niewłaściwych drzwiach bywa tylko pozornie dostępna. Kasetkę umieszcza się więc tam, gdzie przewiduje to organizacja bezpieczeństwa obiektu, z uwzględnieniem kierunku dojścia, widoczności i możliwości swobodnego dostępu.
Najczęstsze błędy organizacyjne to:
montaż za skrzydłem drzwiowym lub w miejscu zasłanianym przez składowane materiały;
umieszczenie klucza daleko od miejsca, w którym będzie potrzebny, bez czytelnej informacji o lokalizacji;
brak oznaczenia albo opis, który nie pozwala ustalić, co otwiera dany klucz;
pozostawienie pustej kasetki po wykorzystaniu klucza, bez odnotowania tego faktu.
Czerwony kolor obudowy pomaga ją zauważyć, lecz sam nie zastępuje oznakowania. W zależności od przyjętej organizacji stosuje się także znak wskazujący miejsce przechowywania klucza. Przy kilku kasetkach opis powinien jednoznacznie przypisywać klucz do określonego pomieszczenia lub urządzenia.
W codziennym użytkowaniu kasetka ma ograniczać przypadkowe sięganie po klucz. W awarii liczy się natomiast prostota dostępu. Stąd charakterystyczne rozwiązania: przeszklony front pozwalający sprawdzić obecność klucza, zamknięcie umożliwiające obsłudze kontrolę zawartości oraz w wybranych modelach zbijak przymocowany łańcuszkiem.
W sklepie internetowym Hurtownia i Sklep BHP i PPOŻ - SAP Warszawa skrzynka na klucz ewakuacyjny (https://sklepbhpippoz.pl/pl/menu/kasetki-na-kluczyk-ewakuacyjny-400.html) występuje m.in. jako metalowa kasetka z zamkiem patentowym, wariant z młoteczkiem na łańcuszku oraz model z obudową z tworzywa sztucznego. Zbijak pozostaje przy obudowie, a przezroczyste okienko ułatwia kontrolę obecności klucza.
Przy takim wyposażeniu trzeba też uwzględnić sposób otwarcia awaryjnego przewidziany dla konkretnego modelu. Instrukcja postępowania musi odpowiadać rzeczywistej konstrukcji, a osoby wyznaczone do działania powinny ją znać.
Najbardziej kłopotliwa awaria to taka, podczas której kasetka znajduje się na właściwym miejscu, ale nie spełnia już swojej funkcji. Klucz mógł zostać zabrany po ostatnim przeglądzie, szybka jest uszkodzona albo do zamka trafił nowy wkład, do którego dotychczasowy klucz nie pasuje.
Podczas okresowego sprawdzenia można skontrolować:
obecność właściwego klucza i jego zgodność z aktualnym zamknięciem;
czytelność oznakowania oraz brak przeszkód przed kasetką;
stan obudowy, osłony, mocowania i ewentualnego zbijaka;
sposób ponownego zabezpieczenia kasetki po użyciu oraz osobę odpowiedzialną za uzupełnienie zawartości.
Kontrole można powiązać z procedurami obiektu i zmianami w jego wyposażeniu. Wymiana zamka, przebudowa korytarza czy przeniesienie urządzenia są wystarczającym powodem, aby ponownie sprawdzić sens dotychczasowego położenia kasetki.
Nawet prawidłowo zamontowany pojemnik nie pomoże, jeśli personel nie wie, do czego służy przechowywany klucz. Podczas instruktażu można omówić prosty scenariusz: kto rozpoznaje potrzebę użycia klucza, skąd go pobiera, jakie działanie wykonuje i komu zgłasza otwarcie kasetki. Priorytetem osób ewakuujących się pozostaje niezwłoczne opuszczenie zagrożonej strefy.
Po wykorzystaniu klucza zabezpieczenie trzeba przywrócić do stanu gotowości. Jeśli kasetka została otwarta awaryjnie, sam powrót klucza na haczyk nie wystarcza: konieczna może być także wymiana osłony oraz kontrola zamknięcia. Dopiero połączenie właściwego zastosowania, czytelnej lokalizacji i systematycznej obsługi sprawia, że skrzynka jest realnym elementem organizacji bezpieczeństwa, a nie tylko czerwonym pudełkiem na ścianie.